Corona en je hart

Algemeen

Wat is een virus?

Een virus is een heel klein deeltje, nog kleiner dan een bacterie.  
Ze zijn zo klein dat ze alleen met een extra sterke microscoop (elektronenmicorscoop) te zien zijn.
Een virus bestaat uit erfelijk materiaal (DNA of RNA) met daar omheen een schil van eitwit.

Op de eiwitschil van het virus zitten receptoren.
Ook cellen in je lichaam hebben receptoren.
Sommige receptoren van virus en lichaam passen precies op elkaar, zoals een sleutel in een slot.
Zo kan een virus zich vastmaken aan een cel in je lichaam en deze cel binnengaan.
Vanaf nu ben je de gastheer voor het virus.

corona virus aan cel
De receptor van het virus past perfect in de receptor van de longcel

Pas als het virus een cel is binnengegaan, wordt het virus actief. Dat wil zeggen, het kan zich gaan vermeerderen.
Als er heel veel virusdeeltjes zijn gemaakt, barst de cel van de gastheer open en kunnen de nieuwe virussen zich gaan verspreiden. Dit is het moment waarop je ziek wordt.

Het Corona virus

Er bestaat niet zoiets als HET Coronavirus.
Het is een familie van virussen, de Corona familie.
Er zijn 7 bekende Corona familieleden die mensen ziek kunnen maken.

coronafamilie

Van deze 7 zijn er 4 die zorgen voor meestal een milde verkoudheid.
De andere 3 familieleden kunnen minder mild zijn en kunnen zorgen voor een flinke longontsteking:

  • SARS-CoV
    Severe Acute Respiratory Syndrome CoronaVirus
    Uitbraak in 2002 in Azie)
  • MERS-CoV  
    Middle East Respiratory Syndrome CoronaVIrus.
    Uitbraak in 2012 in het Midden Oosten)
  • SARS-CoV-2
    Uitbraak in 2019, gestart in Wuhan

De naamgeving

Een Coronavirus heeft uitsteeksels aan de buitenkant die eruit zien als een kroon.
Corona is Latijn voor kroon.
Vandaar de naam, Coronavirus.

Welke termen je kunt tegenkomen

  • SARS-CoV-2
    Staat voor: Severe Acute Respiratory Syndrome CoronaVirus-2
    Dit is het virus waar we het nu over hebben.
  • 2019-nCoV  
    Staat voor: 2019 novel coronavirus.
    Andere naam voor SARS-CoV-2
  • COVID-19
    Staat voor: CoronaVIrus Disease.
    De ziekte (longontsteking) die je krijgt door infectie met het virus.
  • Corona
    Term die in de volksmond wordt gebruikt voor het virus en de ziekte.
  • Dus het virus SARS-CoV-2 veroorzaakt de ziekte COVID-19.

De ziekte Corona oftewel COVID-19

  • De ziekte
    Longontsteking
  • Incubatietijd  
    5-14 dagen. Dit is de tijd die kan zitten tussen besmetting met het virus en daadwerkelijk ziek worden.
  • Overdracht van het virus
    Door hoesten of niezen kan het virus, verstopt in de kleine hoestdruppeltjes, naar buiten komen en zich verspreiden.
  • Meest voorkomende klachten
    koorts, hoesten, kortademigheid
  • Andere klachten
    Diarree, keelpijn, spierpijn, algeheel niet lekker zijn, verstopte neus, hoofdpijn en pijn op de borst.
    De pijn op de borst is meestal niet een pijn die wordt veroorzaakt door hartklachten. Deze pijn komt voort uit irritatie van de longbladen of het hartzakje.

De groep kwetsbaren

Wat is dat, kwetsbaar?

Deze mensen krijgen het virus niet sneller, maar ze kunnen er wel zieker van worden. Ze hebben een grotere kans op complicaties zoals zoals beademing, dialyse of overlijden.

Wie zijn kwetsbaar?

Volgens het RIVM zijn dit de kwetsbare groepen:

  • Mensen van 70 jaar en ouder
  • Mensen met chronische ziekten van het hart en longen
  • Mensen met diabetes (suikerziekte)
  • Mensen met ernstige nierproblemen waarvoor dialyse of niertransplantatie
  • Mensen met een verminderde weerstand (door bepaalde medicatie voor auto-immuunziekten, bloedaandoeningen, chemotherapie, na orgaantransplantatie)
  • Mensen met een HIV infectie

Waarom juist deze groepen?

Als patiënt kun je eigenschappen hebben, die voor een ernstiger beloop van de ziekte kunnen zorgen.
Deze kenmerken noemen we risicofactoren.
Voorbeelden hiervan zijn: diabetes, vaatziekten, oudere leeftijd.
De mensen die we kwetsbaar noemen voor COVID-19 hebben 1 of meerdere van deze risicofactoren.


Hart- en vaatziekte en COVID-19

Mensen met hart- en vaatziekten in het verleden

Een van de kwetsbare groepen is de groep mensen met hart- en vaatziekten.
Waarom dit zo is:

  1. Patiënten met hartproblemen hebben minder reserves om in te zetten tijdens een zware infectie zoals een longontsteking.
    Bij een (long)ontsteking moet je hart veel harder werken dan normaal. Een hart dat van tevoren al zwakker was (bijvoorbeeld bij hartfalen) kan dat extra werk niet altijd aan. Hierdoor komt het hart zelf in de problemen. En tegelijkertijd kunnen je longen minder goed herstellen
  2. Het virus kan hartschade veroorzaken. Bij mensen met hartproblemen in het verleden gebeurt dit sneller. Met deze nieuwe hartschade heb je een grotere kans op andere problemen zoals achteruitgang van de nieren of de noodzaak tot beademing.

Nieuwe hartproblemen door COVID-19

Door de ontsteking zelf kunnen nieuwe hartproblemen ontstaan.
Ook bij mensen zonder hartproblemen van tevoren.
Voorbeelden zijn:
– een hartinfarct (door een acute afsluiting van een kransslagader)
– hartfalen doordat het hart overvraagd wordt door de infectie
– ontsteking van de hartspier zelf (myocarditis). Meer algemene informatie hierover is hier te vinden: Myocarditis

Wil je meer weten over hoe hartschade ontstaat door COVID-19, klik dan hier: Hartschade en Corona
Let op, hier wordt meer medisch jargon gebruikt.


Medicatie

In de media verschenen berichten dat sommige bloeddruk of hartfalen medicijnen de virusinfectie zouden verergeren.
Hiervoor is op dit moment geen bewijs.
Het stoppen van de medicatie kan zelfs zorgen voor een verslechtering van je hart en vaten. Niet doen dus!
(Overigens is het nooit handig om te stoppen met medicatie zonder overleg met je arts)
Het zou gaan om de volgende medicijnen:

  • ACE remmers
    Deze medicijnen worden gegeven bij o.a. hoge bloeddruk en hartfalen
    Voorbeelden: Perindopril, Lisinopril, Enalapril, Fosinopril
  • ARB’s
    Angiotensine receptor blokker
    Deze medicijnen worden gegeven bij o.a. hoge bloeddruk en hartfalen.
    Voorbeelden: CAndesartan, Irbesartan, Losartan, Valsartan

Zie ook de brief van de Europese cardiologie vereniging


Gewone cardiologische zorg en COVID-19

Er wordt bij gewone cardiologische zorg een onderscheid gemaakt tussen geplande (electieve) zorg en spoed zorg.

Electieve zorg is de behandeling die een keer moeten gebeuren, maar niet perse op dat moment. Zoals een dotter bij stabiele pijn op de borst. De behandeling kan veilig worden uitgesteld tot over een week, een maand, een half jaar. Afhankelijk van het onderliggende probleem uiteraard.
Spoed zorg is de behandeling die direct moeten gebeuren, zoals een dotter bij een acuut hartinfarct.

Tijdens de COVID-19 crisis gaat de gewone cardiologische zorg gewoon door, maar wel aangepast.

Spoed cardiologie

We zien dat er tijdens de eerste Corona golf minder opnames zijn van mensen met hartklachten.
Dit is niet omdat er minder hartklachten zijn, maar omdat mensen zich niet melden in het ziekenhuis. Uit angst voor Corona.

Het is heel belangrijk te benadrukken dat het geen goed idee is om thuis te blijven met hartklachten.
Acute zorg voor het hart gaat altijd door!
Dus heb je klachten die van je hart zouden kunnen komen, bel 112 of de huisarts en laat je niet tegenhouden door angst voor het Coronavirus.

Geplande cardiologie

Of een bepaalde ingreep doorgaat is van een aantal zaken afhankelijk:

  • Veiligheid
    Op de eerste plaats: kan deze ingreep veilig (voor de patiënt) uitgesteld worden? Zo nee, dan gebeurt de ingreep alsnog. Zo ja, dan wordt gekeken naar onderstaande factoren.
  • Beschikbaarheid van apparaten en bedden
    Veel bedden worden nu bezet door patiënten met COVID-19. Dit geldt zeker voor de bedden voor extra zieke patiënten, de intensive care.
    Hierdoor zijn er minder bedden beschikbaar voor bijvoorbeeld de na-bewaking na een open hart operatie.
  • Beschikbaarheid van personeel
    Wat geldt voor de bedden geldt, al helemaal voor het personeel. Er moet voldoende personeel zijn om bepaalde behandelingen te kunnen doen. Als dat personeel er niet is, kan de behandeling niet doorgaan.
  • Risico op infectie van de patiënt
    Zoals eerder beschreven loopt een hartpatiënt een groter risico op een ernstiger beloop van COVID-19. Er moet dus extra goed nagedacht worden of je iemand wel naar het ziekenhuis wilt laten komen voor een geplande operatie, die misschien ook over 2 maanden kan.

Meer informatie

Hartstichting
https://www.hartstichting.nl/nieuws/is-coronavirus-reden-tot-zorg-voor-hartpatienten

Harteraad
https://harteraad.nl/de-meest-gestelde-vragen-over-hart-en-vaataandoeningen-en-het-coronavirus/


Wil je meer lezen over het hart, cardiologie en alles wat daarmee te maken heeft?
Abonneer je dan op mijn site door hieronder je e-mail adres in te vullen.
Je ontvangt een notificatie als ik een nieuwe bericht plaats vol met cardiologische weetjes & ervaringen.
Je mail adres wordt voor niks anders gebruikt dan dat.


8. Bronnen

  • Prevalence and impact of cardiovascular metabolic diseases on COVID‑19 in China Bo Li1  · Jing Yang1,2 · Faming Zhao3  · Lili Zhi4  · Xiqian Wang1  · Lin Liu1  · Zhaohui Bi1  · Yunhe Zhao1. Clinical Research in Cardiology
  • Potential Effects of Coronaviruses on the Cardiovascular System A Review Mohammad Madjid, MD, MS; Payam Safavi-Naeini, MD; Scott D. Solomon, MD; Orly Vardeny, PharmD
  • Cardiovascular Implications of Fatal Outcomes of Patients With Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) Tao Guo, MD; Yongzhen Fan, MD; Ming Chen, MD; Xiaoyan Wu, MD; Lin Zhang. JAMA
  • Cardiac Involvement in a Patient With Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) Riccardo M. Inciardi, MD; Laura Lupi, MD; Gregorio Zaccone, MD; Leonardo Italia, MD; Michela Raffo, MD; Daniela Tomasoni, MD; Dario S. Cani, MD; Manuel Cerini, MD; Davide Farina, MD; Emanuele Gavazzi, MD; Roberto Maroldi, MD; Marianna Adamo, MD; Enrico Ammirati, MD, PhD; Gianfranco Sinagra, MD; Carlo M. Lombardi, MD; Marco Metra, MD. JAMA
  • Association of Cardiac Injury With Mortality in Hospitalized Patients With COVID-19 in Wuhan, China Shaobo Shi, MD; Mu Qin, MD; Bo Shen, MD; Yuli Cai, MD; Tao Liu, MD; Fan Yang, MD; Wei Gong, MMSC; Xu Liu, MD, PhD; Jinjun Liang, MD, PhD; Qinyan Zhao, MD, PhD; He Huang, MD, PhD; Bo Yang, MD, PhD; Congxin Huang, MD, PhD. JAMA
  • Renin-Angiotensin System Blockers and the COVID-19 Pandemic At Present There Is No Evidence to Abandon Renin-Angiotensin System Blockers A.H. Jan Danser, Murray Epstein, Daniel Batlle. HypertensionAHA